Eko-hrana

Pojmovi poput zdrave hrane, ekološke ili bio-hrane, u posljednje se vrijeme intenzivno koriste i kod prosječnog potrošača stvaraju nedoumicu: što izabrati, što jesti?

Najvažnije je značenje ekološkog uzgoja u tome što zabranjuje upotrebu većine mineralnih gnojiva i skoro svih pesticida. Veštačka se gnojiva u ekološkoj proizvodnji zamjenjuju organskim gnojivima, korov se uklanja mehaničkim putem (zaraženo bilje i voćke treba redovito odstranjivati).
Organski uzgojena hrana neuporedivo je boljeg i prirodnijeg ukusa jer na tržište dolazi svježija.
Takođe se radi i na prirodnoj otpornosti biljaka kao prevenciji protiv štetočina i bolesti. Među neophodnim mjerama ekološkog uzgoja je i biološka zaštita te održavanje više biljnih i životinjskih vrsta zajedno jer se na taj način međudjelovanjem živih bića smanjuje pojava štetočina.
Postoje i ekološki proizvodi na bazi aromatičnog bilja, propolisa, ulja, sapuna i sl. koji služe kao preventiva, ali i za liječenje. Biljke tretirane takvim preparatima imaju bujnije lišće te veće prinose bolje kvalitete. Sredstva za prskanje dopuštena u eko-voćarstvu dijele se na botaničke pesticide, sapune, ulja, propolis, biodinamičke preparate i dr.

Prednosti eko-hrane
Organska hrana nije, poput klasično industrijski uzgojene, puna štetnih kemikalija. Prosječna jabuka na svojoj kori sadrži dvadesetak štetnih tvari, čak i nakon pranja, a životinjama se svakodnevno daju velike doze antibiotika, hormona i antiparazita koje, konzumacijom mesa i mlijeka, unosimo u svoje organizme. S druge strane, svježi ekološki uzgojeni proizvodi sadrže najmanje 50% više vitamina, minerala, enzima i ostalih mikronutrijenata.

Organski uzgojena hrana neuporedivo je boljeg i prirodnijeg okusa jer na tržište dolazi svježija. Zagovornici ekološke hrane smatraju da sadrži i vitalnu energiju koja pojačava imunitet te je dokazano korisna u borbi protiv mnogih bolesti, naročito bolesti gastrointestinalnog trakta. Oni takođe naglašavaju da je cijena ekoloških proizvoda viša samo na prvi pogled jer ako se uzmu u obzir troškovi liječenja i bolovanja zbog bolesti koje nastaju prehranom proizvodima tretiranim hemikalijama – računica je bitno drugačija.

AKCIJA SAĐENJA DRVEĆA U SKLOPU KAMPANJE “OVA ZEMLJA NAM JE DOM”

Prva velika akcija sadnje, koja se realizuje u okviru kampanje »Ova zemlja nam je dom – Crna Gora moj dio planete«, počela je danas u osam crnogorskih opština.U Podgorici, Danilovgradu, Budvi, Tivtu, Kotoru, Herceg Novom, Baru i Ulcinju, na dvadeset lokaliteta posađeno je oko 50 hiljada mladih stabala, dok će 24. aprila akcija biti sprovedena i u ostalim crnogorskim opštinama, čime će se zasaditi ukupno 650.000 novih sadnica. Time će simbolično svaki stanovnik Crne Gore posaditi jedno novo stablo za svoje buduće generacije.Ministar turizma i zaštite životne sredine Predrag Nenezić svečano je danas u Podgorici, na lokalitetu "Tološka šuma", otvorio prvu akciju sadnje u okviru kampanje "Ova zemlja nam je dom- Crna Gora, moj dio planete".Nakon uvodnog govora ministra Nenezića, prvu sadnicu posadio je predsjednik Vlade Crne Gore, g-din Milo Đukanović. Akciji su prisustvovali i predsjednik Skupštine Crne Gore g-din Ranko Krivokapić, potpredsjednik Vlade Crne Gore i ministar za informaciono društvo prof. dr Vujica Lazović, ministar poljoprivrede šumarstva i vodoprivrede Milutin Simović, ministar prosvjete i nauke prof. dr Sreten Škuletić, ministar Unutrašnjih poslova i javne uprave Jusuf Kalamperović, ministar pravde Miraš Radović, kao i drugi predstavnici državnih institucija, Glavnog grada, Generalštaba vojske Crne Gore, Udruženja gorana Podgorice, učenici osnovnih škola, dječijih vrtića i druge javne ličnosti.Današnja akcija u Podgorici organizovana je u saradnji sa Glavnim gradom i Udruženjem gorana, gdje je na sedam lokaliteta u gradu posađeno preko 10.200 stabala.U svom uvodom obraćanju ministar Nenezić je istakao da je cilj kampanje podizanje svijesti o značaju životne sredine kako za sadašnje, tako i za generacije koje dolaze.Crna Gora je zemlja sa dugom istorijom i ponos na zemlju iz koje smo potekli treba da se odražava i kroz pozitivan i savjestan odnos prema životnoj sredini. Pokretanjem ove kampanje želimo svakom pojedincu i svim njegovim zajednicama ukazati na suštinu i potencijalnost čovjeka u njegovoj evoluciji. Crnu Goru nijesmo naslijedili od predaka, već smo je pozjamili od svojih potomaka i stoga moramo ukazati na odgovoran odnos prema sredini u kojoj živimo.

Sprovedene aktivnosti NVO "Zeleni Crne Gore"

Međunarodni stručni skup na temu "Energija u ekološkoj državi", jul 2002. godine.
Učešće predstavnika ZELENIH u delegaciji koja je boravila na Svjetskom samitu o održivom razvoju u Johanesburgu, septembar 2002. godine.
Okrugli sto na temu "Održiv razvoj u Crnoj Gori", decembar 2002. godine.
Organizovanje tribine o ekološkim problemima u opštini Ulcinj i formiranje Oštinskog odbora ZELENIH – Ulcinj, januar 2003. godine.
Obilazak ambasada, konzulata i međunarodnih institucija, februar 2003. godine.
Organizovanje tribine o ekološkim problemima u opštini Pljevlja i formiranje Opštinskog odbora ZELENIH – Pljevlja, februar 2003. godine.
Organizovanje Workshopa "Mjesto i uloga malih hidroelektrana u Crnoj Gori, februar 2003 godine.
Formiranje Lige za nepušače, akcija zabrane reklamiranja cigareta i "Zone bez dima" u saradnji sa Crnogorskim društvom za borbu protiv raka, april 2003. godine.
Akcija čišćenja i uređenja pojedinih djelova Velike plaže u Ulcinju, april 2003. godine.
Obuka za eko – patrole, jun 2003. godine.
Prezentacija izraelske tehnologije o tretmanu čvrstog otpada, jul 2003. godine.
Akcija uređenja korita rijeke Breznice - Pljevlja, septembar 2003. godine.
Organizovanje Konferencije "Aluminijum, automobil i ekologija", oktobar 2003. godine.
Akcija sađenja drvoreda magnolija u Budvi, decembar 2003. godine.

EKO KUCE

Zašto??

ZDRAVE I EKOLOŠKE
Osnovni građevinski materijal je drvo koje po svojoj strukturi, boji i mirisu vaši za najzdraviji građevinski materijal. Zidni paneli se proizvode od OSB ploča koje su proizvedene na prirodnoj bazi i spadaju u ekološki zdrave materijale za život ljudi. Za izolacione materijale upotrebljavaju se prirodna mineralna vuna i stiropor koji su prirodna, toplotna i zvučna izolacija.



BOLJA ISKORIŠĆENOST PROSTORA

Zidovi su tanji od klasičnih, čime se povećava iskorišćenost prostora koji zauzima kuća za 10%.

KRATKO VREME GRADNJE
Brzo useljenje. Kako se cela konstrukcija i svi građevinski elementi izrađuju i obezbeđuju pre gradnje, vreme gradnje kuće se praktično svodi na vreme montaže gotovih elemenata (kuća je gotova za 5-7 dana.), što doprinosi nižim troškovima gradnje. Nije potrebno čekati da se osuše zidovi, ploča, itd. Samim tim vreme useljenja je značajno skraćeno.

BOLJE TERMIČKI IZOLOVANE

Dobra toplotna izolacija našim kućama omogućava uštedu toplotne energije do 40% po grejnoj sezoni.

PRILAGODLJIVIJE I OTPORNIJE NA ZEMLJOTRESE
Lakša konstrukcija od klasičnih zidanih kuća omogućava postavljanje i na slabo nosećim površinama. Montažne kuće su otpornije na zemljotrese o klasično gradbenih kuća. Ova značajna prednost postignuta je dobro projektovanom konstrukcijom.

RADIOAKTIVNI GROMOBRANI, (BEZ)OPASNI?

Radioaktivni gromobrani koji su sedamdesetih godina, postavljani na svim većim zgradama u zemlji, danas su postali otvoren ekološki problem. Godine 1986, donesen je Zakon o zaštiti od jonizujućeg zračenja, kojim je zabranjeno postavljanje novih i ujedno je dat rok od deset godina, da se uklone stari, radioaktivni gromobrani. Taj rok je istekao davne 1996 godine, a gromobrani, oni su ipak ostali...

Radioaktivni gromobrani su mnogo efikasniji i ekonomičniji od klasičnih, a imaju i mnogo veći radijus pokrića. Gromobrani su u vidu šipke u čijoj sredini se nalazi radioaktivno punjenje koje privlači elektricitet, a na dnu se nalazi olovna zaštita u obliku levka koji je okrenut nagore, tako da se jonizujuće zračenje usmerava ka nebu. U normalnom stanju ovi gromobrani nisu opasni, u stanovima gde ljudi žive ne može se registrovati povećana radioaktivnost, tako da direktna opasnost po zdravlje ljudi ne postoji. Ovde opasnost prestavlja oslabljena (stara), konstrukcija, pa postoji mogućnost rušenja, nakrivljenja i havarija, u takvoj situaciji mogu da se okrenu i ozrače dio okoline i ljudi.

Još veću opasnost prestavlja podatak da u Crnoj Gori ne postoji organizacija koja bi evidentirala i popisala sve radioaktivne gromobrane i bila zadužena za vršenje mejsečne tehničke provjere i ispravnosti ovih gromobrana, godišnje dozimetrijske provere istih. Brine takodje podatak o nepostojanju adekvatnog skladišta, istrošenih radioaktivnih izvora iz eventualno uklonjenih radioaktivnih gromobrana.

Eko novosti

Eko - informator


Borba za cistiju okolinu odvija se na raznim nivoima, pa je jedan od vaznih elemenata informisanost i edukovanost gradjana. Nevladina organizacija "otvoreni svijet" krenula je sa eko-telefonom 9832.

Javno preduzece "Morsko dobro" iz Budve, u okviru akcije "Cistimo Mediteran", predvidjenom za maj, ce izdati brosuru eko-informator o posljedicama zagadjenja mora otpadom.
Ovaj informator ce pribliziti javnosti glavne uzroke zagadjenja mora, kao sto su fekalna kanalizacija, nafta, krupni otpad i slicno, i na jednostavan i slikovit nacin opisati posljedice za zivot u moru i na obali.

Kanjon Nevidio

POSLJEDNJI OSVOJENI KANJON EVROPE POSJETI MANJE LJUDI NEGO MONT EVEREST
Nevidio vide samo najhrabriji
Ako je "divlja ljepota" sinonim Turističke organizacije za Cmu Goru i njen slogan, onda je rijeka Komarnica i kanjon Nevidio biser crnogorske prirode, uvjerila se ekspedicija koja se prošle nedjelje odlučila da prođe kroz posljednji osvojeni kanjon u Evropi. Komarnica je dio vodotoka Pive. Rijeka izvire pod Durmitorom i do ušća u Pivsko jezero teče kanjonom dubokim 600 metara i dugim oko 40 kilometara. U svom toku prima rijeku Pridvoricu i Bijelu. Nevidio je sve do 1965. zaista bio "nevidio". Prvi su, u njegove tajne zavirili alpinisti Planinarskog društva "Javorak" iz Nikšića. Zapanjujući je podatak da više ljudi godišnje ode na Mont Everest, nego što vidi fascinatne prizore kanjona, za koga nijesu čuli čak i mnogi iz Cme Gore. Kanjon je duzine 3,5 km i nalazi se na 50 km od Zabljaka prema Savniku. Na oko sto metara ispred ulaza u kanjon nalazi se veliki vodopad Grabovine.Doživljaj je fenomenalan, ali svi koje se odluče na taj potez moraju da zadovoljavaju određene fizičke i psihičke predispozicije. Temperatura vode je konstantno oko šest stepeni, pa su zbog toga potrebna neoprenska odijela, kvalitetne neoprenske čizmice i rukavice. Naravno, bez planinarske opreme, konopaca, pojaseva i kaciga ne kreće se u avanturu. Stepen rizika: veći od najvećeg. Iskušenja su ogromna i raznovrsna: očekuje vas veliki broj zamki, odrona, stijene su vlažne i na nekim mjestima oštre kao sječivo, često se mora roniti, skakati sa strmih litica. Iz kamena rastu biljke prolagođene surovim uslovima.U avgustu i septembru vodostaj je najniži, i tada je najbolje krenuti u avanturu. Kad se uđe u lavirint, kojim huči carica među rijekama, dočeka vas tama. Sunčevu svjetlost naredna tri sata vidite samo kao usku traku kad pogled usmjerite prema nebu. Jedna dionica se zove Kapija kamikaza. Duga je 80 metara, a ponegdje široka samo 25 centimetara. Kanjon je tu dubok oko 500 metara. Na ulazu je između litica zaglavljena kamena gromada. Na više od deset mjesta samo se skokom sa stijene u rijeku može nastaviti avantura. Kamene nadstrešnice lebde nad čitavim kanjonom. Klopke, odozgo i odozdo. A, kad se prođe prvih 50 metara, povratak je nemoguć...
Fantastičan pogled na kanjon Komarnice kao i činjenica da vas očekuje bogat roštilj, olakšaće zadnje napore u ovoj avanturi. Jedan od učesnika ekspedicije bio je i Igor Lazić -MC Nigor. Rijeka Škurda u Kotoru koje je ponornica ima gotovo identičan početak kanjona, ali to je jedina sličnost. Nevidio je nestvaran, neopisiv, kao da sam se vratio u doba jure. Obavezno moramdoći i sljedeće godine i dovesti prijatelje, oduševljeno priča Nigor.Mihael Hlafka iz Berlina je već četiri mjeseca na Žabljaku. Oduševljen je Durmitorom, obišao je, kako kaže, sve njegove vrhove, ali tvrdi da je prolazak kroz kanjon Nevidio najupečatljiviji događaj u njegovom životu. To je nešto izuzetno, teško je prenijeti utiske, to se mora doživjeti. Na par mjesta je izuzetno opasno, ali u tome je, pored prirode koja ne postoji nigdje u svijetu,čar kanjona. To mogu da tvrdim pošto sam obišao dosta planina i kanjona. Slike iz Nevidia ostaju u mom mozgu urezane zauvijek - kazao je Hlafka. Sa njim se slaže i Nina Mitrović iz Stokholma. Drugi put prolazim kroz kanjon Nevidio i sigumo ne posljednji. Utisci su nestvarni, to je teško opisati, fali riječi, to jednostavno treba doživjeti. Teško je vjerovati da ovakav kanjon postoji u Evropi i svijetu, a ima ga Crna Gora u kojoj mali broj ljudi zna za njegovo postajanje - kazao je Vasja Mihelj, izvršni direktor HIT Montenegra. Uz ogromne napore, čovjek je uspio da vidi Nevidio. Komamica ne da ljudima da se šetkaju i uživaju tamo gdje je ona s grdnom mukom, hiljadama godina, probijala sebi put. Ipak, čari ove divljine dostupne su samo rijetkima, a i oni više svoje snage, znanje i vještine koriste da sačuvaju svoj život stojeći na jednoj nozi na klizavoj litici, nego što uživaju u ljepotama predjela. Iako je viđen, Nevidio neće morati da mijenja ime.